An toàn lao động không chỉ là một khẩu hiệu, đó là một hệ thống các quy tắc và chuẩn mực pháp lý nhằm bảo vệ tài sản quý giá nhất của mọi doanh nghiệp: Con người. Trong bối cảnh công nghiệp hóa hiện đại, việc nắm vững các nguyên tắc bảo đảm an toàn vệ sinh lao động là yêu cầu bắt buộc đối với cả người sử dụng lao động và người lao động.
Bài viết này tổng hợp 11 điều lệ cơ bản trong an toàn lao động để giúp bạn xây dựng một môi trường làm việc an toàn, bền vững.
1. Tầm quan trọng của việc tuân thủ nguyên tắc an toàn lao động
Mỗi năm, hàng ngàn vụ tai nạn lao động xảy ra do sự chủ quan hoặc thiếu hiểu biết về các quy trình an toàn. Việc thực hiện đúng các nguyên tắc an toàn lao động mang lại lợi ích đa chiều:
- Đối với người lao động: Bảo vệ tính mạng, sức khỏe và thu nhập gia đình.
- Đối với doanh nghiệp: Giảm thiểu chi phí bồi thường, tránh gián đoạn sản xuất và xây dựng uy tín thương hiệu.
- Đối với xã hội: Giảm gánh nặng cho hệ thống y tế và bảo hiểm.
Tầm quan trọng của việc tuân thủ nguyên tắc an toàn lao động
2. 04 nguyên tắc bảo đảm an toàn vệ sinh lao động cốt lõi
Dựa trên Luật an toàn, vệ sinh lao động hiện hành, mọi hoạt động tại nơi làm việc phải tuân theo các nguyên tắc nền tảng sau:
- Bảo đảm quyền của người lao động: Người lao động có quyền được làm việc trong môi trường an toàn và có quyền từ chối làm việc nếu thấy rõ nguy cơ xảy ra tai nạn.
- Phòng ngừa là ưu tiên hàng đầu: Việc đánh giá nguy cơ và kiểm soát các yếu tố có hại phải được thực hiện trước khi bắt đầu công việc.
- Sự tham gia của các bên: An toàn lao động là trách nhiệm chung của Nhà nước, doanh nghiệp, công đoàn và chính bản thân người lao động.
- Tuân thủ tiêu chuẩn, quy chuẩn: Mọi máy móc, thiết bị và quy trình vận hành phải đáp ứng đúng các thông số kỹ thuật và quy định pháp luật.
3. 11 điều lệ cơ bản trong an toàn lao động bạn cần biết
Đây là tập hợp các quy định bắt buộc thường xuất hiện trong nội quy lao động của các nhà máy, xí nghiệp hiện đại:
- Phải được huấn luyện an toàn: Chỉ những người đã qua đào tạo và có chứng chỉ/thẻ an toàn mới được phép làm việc.
- Sử dụng đầy đủ phương tiện bảo vệ cá nhân (PPE): Mũ bảo hộ, giày, kính, găng tay… phải đúng chủng loại và đạt chuẩn.
- Kiểm tra thiết bị trước khi vận hành: Tuyệt đối không sử dụng máy móc có dấu hiệu hư hỏng hoặc mất nắp che an toàn.
- Tuân thủ biển báo và chỉ dẫn: Các khu vực nguy hiểm, vùng cấm phải được đánh dấu rõ ràng và mọi người phải nghiêm túc chấp hành.
- Giữ gìn vệ sinh, ngăn nắp (5S): Sàn nhà sạch sẽ, lối đi thông thoáng là cách đơn giản nhất để ngăn ngừa trượt ngã.
- Không tự ý sửa chữa máy móc: Chỉ những người có chuyên môn kỹ thuật mới được phép tháo rời hoặc sửa chữa thiết bị điện, cơ khí.
- Sử dụng đúng công cụ cho đúng việc: Không dùng kìm thay búa, không dùng tay thay cho các dụng cụ gắp chuyên dụng.
- Nghiêm cấm chất kích thích: Không uống rượu bia, sử dụng chất gây nghiện trước và trong giờ làm việc.
- Báo cáo ngay mọi sự cố: Dù là sự cố nhỏ hoặc “suýt bị nạn”, cũng cần báo cáo để tìm nguyên nhân gốc rễ.
- Nắm rõ phương án khẩn cấp: Biết vị trí bình chữa cháy, lối thoát hiểm và cách sơ cứu cơ bản.
- Giữ khoảng cách an toàn: Đặc biệt đối với các thiết bị có bộ phận chuyển động hoặc các khu vực vận hành xe nâng, vận thăng.
>> XEM THÊM: Quan Trắc Môi Trường Lao Động Là Gì? Tất Tần Tật Thông Tin Cần Biết 2026
11 điều lệ cơ bản trong an toàn lao động
4. 10 quy tắc an toàn lao động dành cho công nhân viên
Để biến các điều lệ thành hành động cụ thể, dưới đây là 10 quy tắc an toàn lao động mà mỗi cá nhân nên nằm lòng:
- Tập trung cao độ: Không đùa giỡn, sử dụng điện thoại khi đang vận hành máy.
- Kiểm tra khóa an toàn (LOTO): Luôn khóa nguồn điện khi bảo trì máy móc.
- Đúng tư thế: Khi bê vác vật nặng, phải dùng lực của chân, không dùng lưng.
- An toàn điện: Không chạm tay ướt vào công tắc, không dùng dây điện bị hở.
- Phòng chống cháy nổ: Hút thuốc đúng nơi quy định, quản lý tốt nguồn nhiệt.
- Làm việc trên cao: Luôn đeo dây đai an toàn và kiểm tra giàn giáo.
- Hóa chất: Đọc kỹ nhãn mác và bảng chỉ dẫn an toàn hóa chất (MSDS).
- Không vượt định mức: Không bắt máy móc chạy quá tải hoặc nâng hàng quá trọng tải.
- Tự chăm sóc sức khỏe: Nghỉ ngơi hợp lý để tránh mệt mỏi gây sai sót.
- Văn hóa nhắc nhở: Chủ động nhắc nhở đồng nghiệp khi thấy họ làm việc mất an toàn.
Quy tắc an toàn lao động dành cho công nhân viên
5. Trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc triển khai an toàn
Để các điều lệ và quy tắc trên không chỉ nằm trên giấy, doanh nghiệp cần:
- Đầu tư công nghệ: Thay thế các thiết bị cũ kỹ, mất an toàn bằng công nghệ hiện đại, tự động hóa.
- Huấn luyện định kỳ: Tổ chức các lớp đào tạo về An toàn vệ sinh lao động (ATVSLĐ) hàng năm.
- Xây dựng bộ phận chuyên trách: Cử người làm công tác an toàn hoặc thành lập mạng lưới an toàn vệ sinh viên.
- Khám sức khỏe nghề nghiệp: Phát hiện sớm các bệnh lý do môi trường làm việc gây ra để có biện pháp can thiệp.
6. Các lỗi thường gặp gây mất an toàn tại nơi làm việc
- Tâm lý chủ quan: “Tôi làm việc này 10 năm rồi có sao đâu”. Đây là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến tai nạn.
- Áp lực tiến độ: Ép thời gian khiến công nhân bỏ qua các bước kiểm tra an toàn.
- Thiết kế nơi làm việc kém: Thiếu ánh sáng, thông gió kém hoặc bố trí máy móc quá sát nhau.
Các lỗi thường gặp gây mất an toàn tại nơi làm việc
7. Giải đáp những thắc mắc thường gặp về an toàn lao động
Câu 1: Ai là người chịu trách nhiệm chính về an toàn lao động tại công ty?
Trả lời: Người sử dụng lao động (Giám đốc/Chủ doanh nghiệp) chịu trách nhiệm cao nhất trước pháp luật. Tuy nhiên, mỗi người lao động cũng có trách nhiệm tự bảo vệ mình và tuân thủ nội quy.
Câu 2: Nếu thấy môi trường làm việc không an toàn, tôi nên làm gì?
Trả lời: Bạn có quyền tạm dừng công việc và báo cáo ngay cho quản lý trực tiếp hoặc cán bộ an toàn để khắc phục trước khi tiếp tục.
Câu 3: Đào tạo an toàn lao động có bắt buộc không?
Trả lời: Có. Theo Nghị định 44/2016/NĐ-CP, việc huấn luyện an toàn là bắt buộc đối với tất cả các nhóm đối tượng lao động.
Việc áp dụng 11 điều lệ cơ bản trong an toàn lao động và các nguyên tắc liên quan không chỉ là tuân thủ pháp luật, mà còn là thể hiện đạo đức kinh doanh. Một nơi làm việc an toàn là nền tảng vững chắc nhất cho sự phát triển của mọi tổ chức.
An Toàn Nhân Viên hiện cung cấp dịch vụ huấn luyện an toàn lao động theo đúng quy định pháp luật và dịch vụ quan trắc môi trường lao động giúp doanh nghiệp đánh giá, kiểm soát các yếu tố nguy hiểm – có hại tại nơi làm việc. Nếu doanh nghiệp của bạn đang cần hoàn thiện hồ sơ ATVSLĐ, đào tạo định kỳ cho người lao động hoặc chủ động phòng ngừa rủi ro pháp lý, An Toàn Nhân Viên sẵn sàng đồng hành với giải pháp đúng luật, hiệu quả và tối ưu chi phí.
Thêm bình luận